Współpraca z rodzicami na tle warunków środowiskowych

Kierowanie rozwojem dziecka polega nie tylko na organizacji procesu wychowawczego wewnątrz przedszkola czy szkoły, lecz rów­nież na włączeniu w ten proces wszystkich środowisk, w których dziec­ko żyje i które mogą mieć wpływ na wzbogacenie dziecięcej osobowo­ści, jak i na niwelowanie i regulowanie nieprawidłowości rozwojowych. Zakres i rodzaje instytucji współdziałających ze sobą w rozwiązywa­niu potrzeb wychowawczych zależne są od specyfiki środowiska oraz od wieku dzieci. Wraz z jego wzrostem poszerza się bowiem krąg placówek, które partycypują w wychowaniu i stymulowaniu rozwoju. Organizowanie środowiska wokół spraw dziecka, koordynowanie całokształtu owego współdziałania to zadanie instytucji wychowującej, w naszym przypadku — różnych form placówek przedszkolnych. Organizowanie środowiska i włączenie go w rozwiązywanie potrzeb wychowawczych jest składowym, nieodzownym elementem pracy pedagogicznej, z tym że im dziecko młodsze, tym problem ten jest bardziej istotny. W pracy z dzieckiem 6-letnim jednolite oddziaływanie wycho­wawcze wszystkich środowisk, w których ono żyje, w znacznej mierze decyduje o skuteczności wychowania, osiąganiu pozytywnych i moż­liwie pełnych wyników. W odniesieniu do 6-latka podstawowym. środowiskiem jego życia i rozwoju jest wciąż jeszcze rodzina. Stąd problem właściwego współdziałania nauczyciela ze środowiskiem ro­dzinnym wysuwa się na plan pierwszy. Nie podważa to jednak znacze­nia i potrzeby współdziałania z innymi instytucjami środowiska lokal­nego, które zresztą również w znacznej mierze rzutują na charakter rodzinny. Główne różnice dotyczą tu środowiska wiejskiego i miejskiego. Pierwsze charakteryzuje się stosunkowo nieliczną ilością instytucji zainteresowanych wychowaniem, stąd często jedynym środowiskiem współdziałającym z placówką wychowawczą jest rodzina. Sytuacja wychowawcza w rodzinach wiejskich zależna jest z kolei od tego, czy opiera się ona na systemie gospodarstwa indywidualnego czy też na gospodarstwie uspołecznionym. W pierwszym przypadku rodzina tworzy raczej typ zamknięty, utrzymując stosunki oparte na pokre­wieństwie i sąsiedztwie, współpracuje ze szkołą o tyle, o ile jest to potrzebne dla zaspokojenia rodzicielskich aspiracji. We wsi drugiego typu z zasady występują znacznie większe możliwości włączania ro­dziny w sieć organizacyjną, zachęcenia do współdziałania z instytucjami, które mogą aktywnie współuczestniczyć w procesie wychowania. Uświadomienie sobie tej prawidłowości, że rodzina nie żyje w ode­rwaniu, lecz w określonych, konkretnych warunkach środowiskowych, pomoże nauczycielowi w ustaleniu zakresu i wybraniu właściwych form pracy z rodzicami. Każda rodzina żyje w swoistym dla siebie układzie, wynikającym z więzi społecznych istniejących między jej członkami, charakteryzuje się różnorodnością postaw i potrzeb, od których uzależniony będzie sposób, w jaki spróbujemy włączyć ją we wspólny system współdziałania wychowawczego. Wprawdzie współczesna rodzina nie rozwiązuje problemów pe­dagogicznych w odosobnieniu, lecz w powiązaniu z odpowiednimi placówkami społecznymi. Kontakty te jednak są niepełne i nierówno­mierne. Czasem inicjatywa wypływa od rodziny — kiedy indziej znów na odwrót — od danej instytucji. Pierwszy typ powiązań ma miejsce najczęściej w przypadku rodziców zainteresowanych wychowaniem i rozwojem dziecka, którzy sami poszukują kontaktów z przedszkolem czy szkołą w celu zapewnienia optymalnych warunków rozwojowych dla własnych dzieci, środowisko lokalne najczęściej ingeruje w życie rodziny — w przypadku jej zagrożenia, konieczności pomocy material­nej i społecznej. W doskonaleniu form współdziałania rodziny ze środowiskiem zewnętrznym podstawową rolę może odegrać przedszkole czy szkoła, w których koncentrują się wszystkie problemy rozwojowo-wychowawcze. Nauczyciel jest tą osobą, która poznając aktualny poziom rozwoju różnych sfer osobowości dziecka może obiektywnie określić jego potrzeby i zabiegać o właściwe ich zaspokojenie w formie zadań stawianych w tym zakresie różnym instytucjom.

Both comments and pings are currently closed.
This theme is sponsored by