Kultura życia codziennego

Kultura i estetyka życia codziennego wiąże się z budzeniem wrażli­wości dziecka na ład i porządek w otoczeniu, z przyswajaniem przy­zwyczajeń higienicznych, a także z atmosferą współżycia w zespole, jaką tworzy nauczycielka. Dzięki tej atmosferze dziecko powinno odczuć, że uczestniczy we wspólnych staraniach o to, aby w ognisku lub przedszkolu było ładnie i przyjemnie, aby wszyscy czuli się dobrze. Ważne znaczenie ma nawet skromne, ale odpowiadające zasadom estetyki urządzenie pomieszczeń, w których się dzieci bawią i pracują, myją ręce, jedzą posiłki, zmieniają ubranie. Trzeba także zwrócić uwagę na czystość ubikacji. Urządzenie i wyposażenie przedszkola jest bowiem wzorem, według którego kształtują się przyzwyczajenia higieniczno-kulturalne i kryteria estetyczne dzieci. Estetyka wnętrza, które powinno stwarzać spokojny i wesoły nastrój, łączy się z funkcjonalnością jego urządzenia zapewniającego dzieciom możliwość ruchu i działania. Nastrój taki powodują jasno pomalowane ściany z oszczędnymi akcentami dekoracyjnymi, światło dopływające z okien, zieleń, rośliny ustawione z poczuciem estetyki oraz meble, zabawki i pomoce pedago­giczne. W ładnie i funkcjonalnie urządzonej sali łatwiej zachęcać dzieci do czynnego udziału w utrzymaniu ładu i porządku wokół siebie. Więcej też będzie momentów, które w codziennym życiu dostarczają im radości estetycznej. Na przykład: dzieci 6-letnie, chociaż powinny już przyswoić sobie nawyk kulturalnego jedzenia, nie zawsze mają po temu warunki w do­mu. Tym bardziej więc trzeba ukazać im posiłek jako czynność, której towarzyszy staranie o estetyczne nakrycie stołu i przyjemny nastrój. Wiele radości da dzieciom posiłek wspólnie przygotowany i ładnie podany, choćby się Ograniczał tylko do poczęstunku. Jego akcentem estetycznym będzie np. bukiet jesiennych liści ustawiony na stole, serwetki wycięte z papieru i ozdobione rysunkiem przez dzieci, albo malowany talerz, z którego częstują się cukierkami. Przyjemny nastrój wywoła śniadanie na spacerze lub wycieczce urządzane razem z dziećmi z wykorzystaniem zamiast stołu dużych kamieni czy leśnych pni drzewnych. Przyzwyczajenia kulturalno-estetyczne dzieci znajdą także wyraz w ich zabawach, w których improwizują posiłki dla lalek, porządkują i uzupełniają ich garderobę, aby ładnie wyglądały itp. Treść czynności związanych z codziennym trybem życia wzbogaca się, jeśli dają one wrażenie estetyczne i łączą się z różnymi zaintereso­waniami dziecka.Tak więc wieszak na ubranie stwarza okazję do umiesz­czenia przy nim znaczka rozpoznawczego własnej roboty i pomysłu. Takim interesującym wydarzeniem będzie np. zawieszenie lustra, którego przedtem w przedszkolu nie było, lub plakatu propagującego przestrzeganie czystości z serii przeznaczonej dla młodszych dzieci. Źródłem inspiracji dla nauczycielki może być także literatura dziecięca, np. książka M. Kownackiej pt. Kukuryku na ręczniku. Na­wiązując do opowiadań z tej książki dzieci mogą namalować wizeru­nek wspaniałego koguta lub ulepić kubki zachęcające do mycia zębów. Ważną umiejętnością nauczycielki jest posługiwanie się najpros­tszymi środkami dla osiągnięcia efektów estetycznych. Można to uczynić wykorzystując prace plastyczno-konstrukcyjne dzieci i ich pomoc w urządzaniu sali przedszkolnej. Prace te będą stanowić naj­bardziej pożądaną ozdobę ścian, służąc również jako znaki do odczyta­nia na liście obecności czy liście dyżurów, jako zabawki do przystro­jenia choinki itp. Dobrze też będzie postarać się o reprodukcje dzieł malarskich, wyroby sztuki ludowej i znaleźć dla nich wraz z dziećmi odpowiednie miejsce w sali przedszkolnej. Osobny akcent estetyczny to gazetka ścienna, w której znajdują się kolorowe, wycięte z pism, ilustracje, różne fotografie. Daje to okazję do zastanowienia się wspólnie z dzieć­mi, co i jak umieścić, aby całość wyglądała dobrze i tym samym roz­wijała ich poczucie kompozycji. Można także wspólnie z dziećmi uzupełnić wyposażenie sali przedszkolnej o potrzebne i atrakcyjne dla nich urządzenia, takie jak np. lada i półki ze skrzynek do zabawy w sklep, pojemniki na klocki wykonane z pudełek, wieszaki z patyków do pokoju lalek itp. Biorąc na co dzień udział w staraniach o estetykę otoczenia, dzieci powinny szczególnie przeżyć uroczyste chwile ozdabiania sali z okazji różnych świąt, np. namalowanymi przez siebie plakatami, nawiązu­jącymi do danej tematyki, kolorowymi girlandami, chorągiewkami czy bukietami kwiatów. Wygląd sali przedszkolnej świadczy w pewien sposób o poziomie pracy wychowawczej z dziećmi, o kulturze estetycznej, jaką im prze­kazuje nauczycielka, tworzonej prostymi środkami. Stąd rada, aby zaufać oddziaływaniu tych prostych środków, czerpiąc wzory ze źródeł uznanych za godne naśladowania lub opierając się na własnej inwencji. Poziom życia codziennego przejawia się także w obyczajach pie­lęgnowanych w zespole dziecięcym, w formach grzeczności. Tłem życia zespołu powinna być atmosfera wzajemnej życzliwości, o jaką zabiega nauczycielka, sama dając przykład taktu, grzecznego odnosze­nia się do dziecka, sprawiedliwego rozstrzygania sporów. Wówczas słowa „przepraszam”, „dziękuję”, „czy można” itp., używane nie tylko między dziećmi i w stosunku do nauczycielki, ale również przez nią samą, będą naturalnym wyrazem uprzejmości, uczynności, potrzeby zrobienia innym przyjemności, pomniejszenia czy zaoszczędzenia przykrości. Do dobrych obyczajów należy okazywanie zainteresowania i po­mocy mniej zaradnym kolegom, obchodzenie imienin poszczególnych dzieci, obdarzanie bliskich osób prezentami własnej roboty itp. Do­świadczenia towarzyszące dobrej atmosferze życia zbiorowego pozwalają dziecku odczuć znaczenie piękna moralnego w postępowaniu ludzi i głębiej przeżywać treść utworów literatury dziecięcej, które o tym mówią.

Both comments and pings are currently closed.
This theme is sponsored by